Fatma ARICIPsikolojik Danışman

(Çığlığın Işıkla Buluşması’ndan… http://www.khaos.info/felsefe/10445-ciglik-gunisigiyla-bulustu/)

SANAT ve “DELİLİK”

Haldun SOYGÜR

(Klinik Psikiyatri 1999; 2: 124-133)

ÖZET

Bu yazıda, sanat ve yaratıcılık sürecinin doğası üzerinde durulmuş, en eski ve en süreğen kültürel tartışmalardan biri olan sanat, yaratıcılık ve ‘delilik’ arasındaki olası bağ kısaca gözden geçirilmiştir. Sanat ve ruhsal bozukluklar arasındaki ilişkinin araştırılması, doğal olarak birçok güçlük içermektedir. Elde edilen veriler, sanat ve delilik arasında bir neden-sonuç ilişkisinin varlığından söz etmeye yeterli değildir. Ancak, bu ilişkinin doğası ve yansımalarına ilişkin gelişmeler, hem sanata hem de psikiyatriye önemli katkılar sağlayacaktır.

Anahtar Sözcükler: Sanat, yaratıcılık, delilik, ruhsal bozukluklar

…

“Çalışmalarım iyi gidiyor. Yıllar yılı boşuna aradığım birçok şeyi buluyorum. Bunu fark ettiğimde de, Delacroix’nın, senin de bildiğin o sözü geliyor aklıma hep. Hani, artık soluğu da dişleri de kalmadığı zaman resmi keşfettiğini söylemiş ya. Peki, başımda bu ruh hastalığı var, tamam. Ruhsal bunalımlar geçiren birçok sanatçıyı düşünüyorum ve hiçbir şey yokmuş gibi, hastalığın resim yapmayı sürdürmeme engel olmadığını yineliyorum kendime.”

(Vincent Van Gogh, Theo’ya Mektuplar)

“Delliğin hilesi ve yeni zaferi: Onu psikoloji aracılığıyla ölçtüğünü, meşrulaştırdığını sanan bu dünya onun karşısında kendini meşrulaştırmak zorundadır, çünkü harcadığı çaba ve tartışmalarının içinde, kendini Nietzsche’nin, Van Gogh’un, Ardaud’un eserleri gibi eserlerin ölçüsüzlüğüne göre ölçmektedir ve ondan hiçbir şey, özellikle de delilik hakkında bilebilecekleri, ona bu delilik eserlerini onun meşrulaştırdığına dair güvence vermemektedir.”

(M. Foucault, Deliliğin Tarihi)

Makalenin tamamına ulaşmak için tıklayınız:

sanat-ve-delilik